Pierwsza szczepionka RNA dla kotów dopuszczona w Unii. Nobivac NXT HCPChFeLV i co z tego wynika dla gabinetu

2026-09-05 · VetX

31 lipca 2026 r. Komisja Europejska wydała pozwolenie dla pięcioskładnikowej szczepionki, w której komponent przeciwko białaczce kotów to samopowielające się RNA. To pierwszy taki produkt weterynaryjny w UE. Zebraliśmy, co wiadomo z dokumentów EMA i od producenta.

Szczepionka RNA dla kotów: co dokładnie zarejestrowano

Nobivac NXT HCPChFeLV firmy MSD Animal Health dostał pozytywną opinię Komitetu ds. Weterynaryjnych Produktów Leczniczych (CVMP) 16 kwietnia 2026 r., a 31 lipca Komisja Europejska zamieniła ją w pozwolenie ważne w całej Unii. Wskazanie: czynne uodpornianie kotów przeciwko herpeswirusowi typu 1, kaliciwirusowi, wirusowi panleukopenii, Chlamydia felis i wirusowi białaczki kotów (FeLV).

Cztery pierwsze składniki to klasyczne, żywe atenuowane szczepy, zresztą dobrze znane: FHV-1 G2620A, FCV F9, FPLV MW-1 i C. felis Baker. Nowością jest piąty. Zamiast inaktywowanego antygenu albo rekombinowanego białka FeLV szczepionka zawiera cząstkę z samopowielającym się RNA (saRNA). EMA napisała wprost, że to „pierwsza szczepionka weterynaryjna rekomendowana do rejestracji w UE, która zawiera samopowielające się RNA zapakowane w niezdolną do replikacji cząstkę replikonu wirusowego”.

Jak działa samopowielające się RNA w tej szczepionce

Cząstka replikonu to w praktyce wirusowa otoczka bez zdolności do namnażania, która służy wyłącznie jako transporter. Dostarcza RNA do komórek kota, tam RNA powiela się ograniczoną liczbę razy i steruje produkcją białka FeLV, na które układ odpornościowy odpowiada jak na zakażenie. Sama cząstka nie potrafi wytworzyć nowych cząstek, więc nie ma mowy o rozprzestrzenianiu się ani o „szczepionce żywej” w rozumieniu FeLV. Producent podkreśla dodatkowo, że preparat nie zawiera adiuwantu ani konserwantów, a dawka to 0,5 ml.

Skuteczność i bezpieczeństwo szczepionki RNA według EMA

Dokumentacja obejmuje 15 badań laboratoryjnych i jedno badanie terenowe na 142 kotach. Odporność pojawia się około tygodnia po szczepieniu. Według komunikatu EMA i niemieckiego Instytutu Paula Ehrlicha czas trwania odporności wynosi 3 lata dla panleukopenii i 1 rok dla pozostałych czterech składników. W komunikacie MSD z 31 lipca pojawia się „do 3 lat” także dla FHV, FCV i FeLV; ponieważ oba źródła nie są zgodne, przed ułożeniem schematu przypominającego trzeba zajrzeć do charakterystyki produktu, a nie do ulotki marketingowej.

Najczęstsze działania niepożądane (u 1 do 10 kotów na 100): obrzęk w miejscu wstrzyknięcia i podwyższona temperatura ciała, oba zwykle ustępujące w ciągu doby. EMA ocenia, że szczepionka jest „na ogół dobrze tolerowana”.

Rodzina Nobivac NXT: warianty bez FeLV i sam FeLV

Na tym samym silniku MSD buduje całą linię. W maju 2026 r. CVMP wydał pozytywne opinie dla Nobivac NXT HC, HCP i HCPCh (bez składnika białaczkowego), a w czerwcu dla Nobivac NXT FeLV i Nobivac NXT HCPFeLV. Te ostatnie czekają jeszcze na decyzje Komisji, ale kierunek jest jasny: za rok będzie można składać schemat z klocków, z komponentem FeLV tylko u kotów, które go potrzebują.

Szczepionka RNA w gabinecie: co mówić właścicielom kotów

Pytania przyjdą na pewno, bo słowo „RNA” po pandemii budzi emocje. Kilka rzeczy, które warto mieć pod ręką:

  • RNA nie wbudowuje się w genom kota, działa w cytoplazmie i jest rozkładane po kilku dniach; białko FeLV powstaje przejściowo, tylko po to, żeby pokazać je układowi odpornościowemu.
  • Brak adiuwantu to argument, który środowisko od lat łączy z dyskusją o mięsakach poiniekcyjnych u kotów. Dowodu klinicznego, że akurat ta szczepionka zmniejsza ich ryzyko, nie ma i uczciwie jest tak to powiedzieć.
  • Kot FeLV-dodatni nie odniesie korzyści ze składnika FeLV; test przed pierwszym szczepieniem pozostaje standardem, tak jak dotychczas.
  • Kiedy preparat trafi do polskich hurtowni, na razie nie wiadomo. Pozwolenie unijne jest, dystrybucja w poszczególnych krajach to decyzja producenta.

Na marginesie: lipcowe posiedzenie CVMP przyniosło jeszcze jedną nowość dla kotów, pozytywną opinię dla preparatu Bexatil, doustnego leku obniżającego glikemię u kotów z cukrzycą nieleczonych wcześniej insuliną. O nim napiszemy osobno, gdy będzie dokument z charakterystyką produktu.

Źródło: EMA, komunikat z 17.04.2026 (pozwolenie KE: MSD Animal Health, 31.07.2026)